Maandelijks archief: augustus 2015

Joris en de draak

Joris en de draak

Af en toe is het eens tijd om eens te kijken hoe de sector waarin je werkt ervoor staat en wat de toekomst is en/of zal brengen. Voor mij is dit de financiële sector. Dus dit Pinksterweekend heb ik eens het boek gelezen van Joris Luyendijk, journalist en antroposoof over de financiële sector.

Het kan niet waar zijn. Ik heb de tegenlichtrapportage van de VPRO bekeken en de uitzending van vorige week van "Buitenhof".

Er zijn misschien leukere dingen om je weekend door te brengen, maar dit was zeer interessant om dat tegen je eigen visie en ervaring aan te houden.​

Joris heb ik voorgesteld, de "draak" stel ik voor als de financiële sector en de bankenwereld.

Een andere analogie, is de gelijknamige achtbaan in de Efteling.

De vraag is of de draak nog vuur kan spuwen, nadat zij dat heeft gedaan in 2008 na de val van Lehman Brothers en om in termen van Joris te spreken, de hele wereld bijna de afgrond in te hebben geduwd. Joris denkt van wel. De zogenaamde "black swans" liggen nog altijd op de loer.

Onno Ruding kwam in Buitenhof met zijn weliswaar respectable, ingetogen manier van spreken in mijn ogen niet verder dan te benadrukken en tegen te werpen dat de bonuscultuur deels aan banden is gelegd en dat het toezicht is verscherpt.

Onno Ruding en Joris Luyendijk konden ook niet genoeg benadrukken dat zij daar "gratis" hadden gezeten, wat natuurlijk niet waar is voor Joris zelf, want de "quote" citerend, hij verdient nu meer dan de bankiers in hun grijze krijtjes pakken, zeker met deze publiciteit.

Volgens Joris was Onno eigenlijk de eerste echte bankier die hij sprak, de rest van de bankiers waren onbenaderbaar en verschuilden zich achter PR-afdelingen. Maar Joris zelf schijnt ook moeilijk  benaderbaar te zijn (een quote uit hetzelfde blad, de Quote), terwijl de hele financiële sector gewoon met naam en toenaam, bijvoorbeeld op LinkedIn, is te vinden.

Om terug te komen op de vraag, vanuit mijn zeer bescheiden positie in deze wereld, ja het toezicht is versterkt, risicomanagement is veel sterker geworden en neemt een belangrijkere plaats in.

Er worden 'chief risk officers' in de raad van bestuur aangesteld. Een 'chief risk officer' houdt zich primair bezig met het inschatten van bedrijfsrisico's. Zelfs bijvoorbeeld de actuariële opleiding probeert actuarissen om te turnen tot moderne risicomanagers. Om maar niet te spreken van de groei in 'compliance' en 'governance' afdelingen.

Je moet jezelf ook de vraag stellen of dat niet ten koste gaat van de nodige creativiteit en vernieuwing in de sector. De Nederlandsche Bank (DNB) en Autoriteit Financiële Markten (AFM) zijn flink gegroeid en proberen de rol van de vuurspuwende draak in de sector, natuurlijk onder de nodige maatschappelijke druk, enigszins over te nemen.

Tegelijkertijd stimuleren ze kleinere pensioenfondsen, verzekeraars en banken te fuseren en ook de Solvency 2 en Basel 2 regels hebben daar hun invloed op.

Ligt daar dan niet het gevaar? Hoe groter de onderneming, hoe groter de complexiteit, hoe groter de kans dat er fouten worden gemaakt. Dat is ook het punt wat Joris Luyendijk maakte in het boek en in de desbetreffende Buitenhof uitzending. Tegelijkertijd zie ik vanuit mijn ervaring dat "eenvoud",  "transparantie",  thema's  zijn die bij in ieder geval veel verzekeraars hoop op de "to-do-list" van de komende jaren staat.

Maar dan stel ik de vraag: moeten wij niet gewoon terug naar goede dienstverlening? En als ik de vraag stel, dan moet ik hem ook beantwoorden. En dat kan met een simpel JA!

Met vriendelijke groet,

Wilbert Boon

Het pensioengat bestaat niet!

Het eerste wat mensen in mijn omgeving of relatief onbekenden altijd opmerken aan mij als ik zeg dat ik in de pensioensector zit, “Ik heb een pensioengat”. Is dat erg? Kun jij er eens naar kijken?
“Pensioengat”, raar woord eigenlijk, het eerste deel van het woord is deels abstract in ieder geval voor veel mensen , het tweede niet.
Maar het laatste suggereert, “dat je ergens in kan vallen” en dat wil je niet, dat boezemt angst in. Je wilt in overdrachtelijke zin niet in het gat vallen dat je zelf gegraven hebt.
Wikipedia over het pensioengat: “Een pensioengat is het tekort aan pensioen dat men kan ervaren als het (te) ontvangen pensioen lager is dan wat men in een optimale situatie had kunnen of willen opbouwen. “
Hmmm, eens even kijken, het eerste woord in de definitie is “een tekort” . Dan is de vraag, die opkomt, wat is nu eigenlijk een tekort?
Ja in technische zin, zijn er allerlei normen voor. Ik ga er verder beperkt op in, dat is niet het doel van deze “post” maar ergens rijst de vraag of het überhaupt bestaat. Want je krijgt toch AOW? Dat is dus blijkbaar niet genoeg, maar is dat werkelijk zo?

loesje
Dat is dus afhankelijk van de levensstandaard, die je wel of niet wil behouden in financiële zin. De normen zijn ook afhankelijk van je inkomen. 70% van het laatstverdiende loon is weliswaar zo’n norm, maar waarom eigenlijk? Waarom een norm koppelen aan het inkomen en dan denken dat het goed is. Dat lijkt mij achterhaald en is van zoveel meer dingen afhankelijk.
Dan gaat Wikipedia een stap verder: het gaat om het “ervaren”. Ja, ergens klopt het, maar ergens ook niet, want je kan het niet ervaren, in de periode dat je nog pensioen opbouwt. En alleen daarin heb je een pensioengat, blijf je die houden als je gepensioneerd bent?

Je kan alleen maar denken, dat je het wellicht zult ervaren, achteraf? Je hebt dus blijkbaar volgens de definitie een pensioengat als je pensioen beperkt opbouwt, of tijdelijk niet opbouwt, maar als je “je pensioen” eenmaal krijgt, krijg je het gewoon, je zult het ermee moeten doen, zoiets.
Dan de volgende in de Wikipedia-definitie : “wat men in optimale situatie” had willen opbouwen.

Dat is ook een mooie frase. Maar daar gaat de Wikipedia mijns inziens de mist in. Want waarom een definitie geven, als het nooit optimaal is? Dan bestaat er ook geen pensioengat en geen definitie.
Deze bestaat ook in mijn opinie niet . Maar om een andere reden. Je kan hoogstens spreken van minder dan gewenste pensioenopbouw. Het woord “pensioengat” moeten wij vanaf. Het klopt niet. Dat is in zekere zin “bangmakerij”. Je moet gewoon kijken naar de individuele situatie en de wensen.
That’s it, niets meer niets minder en laat het pensioengat er lekker zijn, doe ik ook, maar het is wel goed na te denken over je pensioen, maar het is wat jij er zelf mee wil doen. Zonder normen, definities, gewoon kijken wat je zelf wilt.

Zeg tegen jezelf, zoals “Loesje”, ik ben niet voor een pensioengat te vangen.

Pensioencommunicatie Jip en Janneke


jip-en-jannek
Communicatie over pensioen. Iets wat lastiger is, lijkt bijna niet te bestaan?
Iedereen in de “pensioensector” verzint van alles, want “de sector moet iets”. Natuurlijk: in Jip en Janneke taal geschreven, want anders begrijpt de (ex-) deelnemer het niet.
Om maar wat te noemen:
-websites met filmpjes;
-een Uniform Pensioenoverzicht;
-het pensioenregister;
-voorstellen over “pensioen 1-2-3”, om het maar visueel zichtbaar te maken.

Het kan bijna niet gekker. Zelfs de politiek maakt sinds kort gelijknamige wetten.
En Jip en ook Janneke heeft nog steeds geen idee en woont nog steeds “in de Petteflet” en dat pensioen dat zal wel.
Wat ik nog steeds de mooiste en meest simpele definitie van pensioen vind is: “het is geld voor later”.
Maar daar zit hem ook de crux volgens mij. Geld voor “later” willen wij ( nou de pensioensector) veelal voorstellen als “geld dat je nu gespaard hebt”.
En dan tig veronderstellingen, van wat het later eventueel, met tig voorwaarden en kleine lettertjes kan worden “later”….

Denk vooral niet na over beleggingstegenvallers, rente of inflatie na, nog even afgezien van de verhoging van de AOW-leeftijd.
En Jip tegen Janneke, of Janneke tegen Jip :”je zit toch in een pensioenfonds, nou het zal wel goed wezen en tegen die tijd hebben wij ook onze “Petteflet” afbetaald”.

En dat is eigenlijk wat ook Gerard Riemen, voorzitter van de pensioenfederatie zei bij het symposium bij Achmea. “Het interesseert me niet, ik ben toch deelnemer in een pensioenfonds”.
Maar ook in de discussie hoor ik termen als “pensioenbewustzijn” creëren, pensioen is niet sexy, hoe kunnen wij het sexy maken, voorbij komen?
En ik weet zeker Jip en ook Janneke vinden de pensioencommunicatie, die nota bene soms met de intentie wordt geschreven om in hun taal te spreken, nog steeds “pet”. Ook al wonen ze in de gelijknamige flat.

Het gaat erom dat ook de pensioensector zijn “pet” afneemt, weg van de complexiteit , want als we daarin werkzaam zijn: “wat zijn we er trots op, dat wij ook maar een klein deel van de complexiteit begrijpen”?
Maar in communicatie meer gaan richting: “het is geld voor later”, heel simpel, met alles wat daarbij hoort!

Jip en Janneke leven dan nog lang en gelukkig , ook na hun pensioen in de Petteflat, ook al is Annie MG Smidt precies ongeveer 20 jaar geleden overleden, maar ook zij kan dan trots zijn op dit vlak op Jip en op Janneke!